Alemanya

Tikang ha Wikipedia
Jump to navigation Jump to search
Federal nga Repúblika han Alemanya
Bundesrepublik Deutschland (Inaleman)[lower-alpha 1]
Bandira han Alemanya
Bandira
Eskudo han Alemanya
Eskudo
Lema: 
"Einigkeit und Recht und Freiheit" (de facto)
"Paghiusa ngan Hustisya ngan Kagawasan"
Awit: "Deutschlandlied" (Inaleman) (ikatuló nga garay là)[lower-alpha 2]
"Awit han Alemanya"
Kahamutang han  Alemanya  (dark green)– ha kontinente nga Europeo  (light green & dark grey)– ha Unyon Europea  (light green)  —  [Legend]
Kahamutang han  Alemanya  (dark green)

– ha kontinente nga Europeo  (light green & dark grey)
– ha Unyon Europea  (light green)  —  [Legend]

Pamunuan
ngan gidako-i nga syudad
Berlin
Opisyal nga mga pinulongan Inaleman[1]
Mga ethniko nga grupo 91.5% Aleman, 2.4% Turkes, 6.1% nga iba
Demonimo Aleman
Kagamhanan Federal nga Parlamentaryo nga republika
• Mangulo
Christian Wulff (CDU)
Angela Merkel (CDU)
Kahimo
2 Pebrero 962
18 Enero 1871
23 Mayo 1949
3 Oktubre 1990
Kahaluag
• Tanan
357,021 km2 (137,847 sq mi) (63rd)
• Katubigan (%)
2.416
Kamolupyohan
• En. 1, 2010 nga banabana
81,757,600[2] (ika-14)
• Densidad
229/km2 (593.1/sq mi) (ika-36)
GDP (PPP) 2008 nga banabana
• Tanan
$2.918 ka trilyon[3] (ika-5)
• Per capita
$35,539[3] (ika-21)
GDP (nominal) 2008 nga banabana
• Tanan
$3.673 ka trilyon[3] (ika-4)
• Per capita
$44,728[3] (ika-19)
Gini (2000) 28.3
hamubo
HDI (2015)  0.926[4]
hataas hin duro · ika-4
Salapî Euro ()[2] (EUR)
Zona hin oras CET (UTC+1)
• Katsirak (DST)
CEST (UTC+2)
Kodigo hin pagtawag 49
Internet TLD .de [3]
  1. ^ Danish, Low German, Sorbian, Romany and Frisian are officially recognised and protected by the ECRML.
  2. ^ Before 2002: Deutsche Mark (DEM).
  3. ^ Also .eu, shared with other European Union member states.

An Alemanya (Inaleman: Deutschland, pronounced [ˈdɔʏtʃlant]; Ininggles: Germany, /ˈɜrməni/), nga ha opisyal nga ngaran Repúblika nga Federal han Alemanya (Inaleman: Bundesrepublik Deutschland, About this sound listen [lower-alpha 3][5], Ininggles: Federal Republic of Germany), usá nga federal nga parlamentaryo nga repúblika ha butnga-katundan nga Europa. Naglalakip ini hin 16 nga konstituente nga mga estado, naglalakip hin langyab nga 357,021 square kilometres (137,847 sq mi), ngan mayda iní hin kamasurong temperate nga seasonal nga klima. Upod hin mga 82 ka ribo o milyo nga mga molupyo, an Alemanya amo an gidamo-i hin tawo nga api nga estado han Unyon Europeo. Sunod han Estados Unidos, amo ini an ikaduha nga pinaka-popular nga kinakadto-an hin mga inmigrante ha kalibutan.[6][7] Berlin an pamunuan o kapital ngan gidako-i nga metropolis han Alemanya, samtang an gidako-i nga con-urbasyon hini amo an Ruhr, upod han mga prinsipal nga mga sentro hini han Dortmund ngan Essen. An iba nga mga dagko nga syudad han nasod amo an Hamburg, Munich, Cologne, Frankfurt, Stuttgart, Düsseldorf, Leipzig, Bremen, Dresden, Hannover ngan Nuremberg.

Pipira nga mga tribu Alemanyanon an inmukoy ha norte nga bahin han moderno nga Alemanya tikang pa ha antiquidad klasikal. An usa ka rehiyon nga may ngaran nga Germania an nai-dokumento san-o pa an 100 AD. Han panahon han Migrasyon, an mga tribu Alemanyanon in dinmako pasalatan. Tikang han ika-10 gatos tuig, an mga teritoryo han Alemanya in nahimo nga sentro nga bahin han Baraan nga Imperyo Romano.[8] Han ika-16 siglo, an norte nga rehiyon han Alemanya in nagin sentro han Repormasyon Protestantehanon. Katima nawara an Baraan nga Imperyo Romano, an Konpederasyon Alemanya in naporma han tuig 1815. An mga rebolusyon Alemanya han 1848-49 in nagresulta han Parlamento han Frankfurt nga nagtukod han pipira nga mahinungdanon nga mga katungod pan-demokratiko.

Lista han Dibisyon Administratibo han Alemanya[igliwat | Igliwat an wikitext]

Mga tigaman[igliwat | Igliwat an wikitext]

  1. Ha mga kinikilala nga mga pamulong hin mga minoridad ngan an ginyayakan hin damo nga minoridad nga yinaknan han Alemanya:
  2. Tikang han 1952 tubtob 1990, an Deutschlandlied amo an nasodnon nga awit kundi an ikatuló nga garay là an ginkanta ha opisyal nga mga okasyon. Tikang han 1991, an ikatulo nga garay nga nag-uusa là amo an nasodnon ngaawit.[1]
  3. IPA nga transkripsyon han "Bundesrepublik Deutschland": [ˈbʊndəsʁepuˌbliːk ˈdɔʏtʃlant]

Mga kasarigan[igliwat | Igliwat an wikitext]

  1. Bundespräsidialamt. "Repräsentation und Integration" (ha Inaleman). Ginkuhà 8 Marso 2016. "Nach Herstellung der staatlichen Einheit Deutschlands bestimmte Bundespräsident von Weizsäcker in einem Briefwechsel mit Bundeskanzler Helmut Kohl im Jahr 1991 die dritte Strophe zur Nationalhymne für das deutsche Volk. [Han 1991, sunod han pagtukod han paghiusa han Alemanya, an Federal nga Mangulo nga hi von Weizsäcker, hin pagsuratsurat kan Kansilyer Helmut Kohl, nagdeklara han ikatuló nga garay [han Deutschlandlied] nga amo an nasodnon nga awit han Aleman nga katawhan.]" 
  2. "First demographic estimates for 2009". Eurostat. Ginkuhà 2010-01-31. 
  3. 3.0 3.1 3.2 3.3 "Germany". International Monetary Fund. Ginkuhà 2009-10-01. 
  4. "2016 Human Development Report". United Nations Development Programme. 2016. Ginkuhà 23 Marso 2017. 
  5. Mangold, Max, ed. (1995) (ha German). Duden, Aussprachewörterbuch (6th ed.). Dudenverlag. pp. 271, 53f. ISBN 978-3-411-20916-3.
  6. "Germany Top Migration Land After U.S. in New OECD Ranking". Bloomberg. 20 Mayo 2014. Ginkuhà 29 Agosto 2014. 
  7. "Trends in International Migrant Stock: The 2015 Revision". United Nations Department of Economic and Social Affairs, Population Division. 2015. 
  8. The Latin name Sacrum Imperium (Holy Empire) is documented as far back as 1157. The Latin name Sacrum Romanum Imperium (Holy Roman Empire) was first documented in 1254. The full name "Holy Roman Empire of the German Nation" (Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation, short HRR) dates back to the 15th century.
    Zippelius, Reinhold (2006) [1994] (ha German). Kleine deutsche Verfassungsgeschichte: vom frühen Mittelalter bis zur Gegenwart (7th ed.). Beck. p. 25. ISBN 978-3-406-47638-9.

Mga sumpay ha gawas[igliwat | Igliwat an wikitext]


Bandira han Unyon Europea Unyon Europea Bandira han Unyon Europeo
Alemanya | Austrya | Belhika | Bulgarya | Dinamarka | Eslovakya | Eslovenya | Espanya | Estonya | Finlandya | Fransya | Gresya | Hungarya | Kroasya | Irlanda | Italya | Letonya | Lituanya | Luxemburg | Malta | Nederlandes/Paises Bajos | Polonya | Portugal | Reino Unido | Rumanya | Suwesya | Republika Tseka | Tsipre
Mga Nasod ha Europa
Albanya | Alemanya | Andorra | *Armenya | *Aserbaiyan | Austrya | Belarus | Belhika | Bosnya ngan Hersegovina | Bulgarya | Dinamarka | Eslovakya | Eslovenya | Espanya | Estonya | Finlandya | Fransya | Gresya | *Georgia/Heorhya | Hungarya | Irlanda | Islandya | Italya | *Kasahistan | Kroasya | Lestenstin | Letonya | Lituanya | Luxemburgo | Malta | Moldavya | Monako | Montenegro | Nederlandes/Paises Bajos | Noruega | Polonya | Portugal | Reino Unido | Republika han Macedonia | Rumanya | *Rusya | San Marino | Serbya | Suwesya | Suisa | Syudad han Vaticano | Republika Tseka | *Tsipre | *Turkeya | Ukranya
Iba nga mga teritoryo: Akrotiri ngan Dhekelya | Esvalbard | Feroe nga Islas | Guernsey | Hibraltar | Jan Mayen | Jersey | Isla han Man