Hadi han Sparta

Tikang ha Wikipedia
Laktaw ngadto ha: paglayag, bilnga

An Sparta o Esparta usa nga importante nga Griyego nga syudad-nga-estado dida han Peloponnesus. Na-iba ini han mga Griyego nga mga syudad-nga-estado nga nagpabilin ini nga mayda mga hadi katapos han Pankadaan nga panahon. Dugang pa nga naiba ini tungod kay duha an mga hadi o diarka hini nga dungan an paghahadi, tikang hin duha nga bulag nga mga dinastiya o linea. Sumala han tradisyon an duha nga dinastiya, an mga Agiada ngan an mga Eurypontida, tikang han magkambal nga hira Eurysthenes (an mga Agiada) ngan Procles, nga mga tikang kan Herakles nga kuno amo an nagsakop han Sparta hin duha ka henerasyon katapos han Gyera nga Trojan. Bisan kon mayda mga lista hin mga nanguna nga mga hadi han Sparta, kulang in ebidensya nga nagpapakita nga mayda mga hadi ugsa han butnga han ika-unom nga siglo BC.

An rason para hin duha nga diarka o hadi kay kon usa mamatay ha pag-awayan, an nahabilin magpapadayon paghadi agod mapugnan in kudeta o pag-aragway para hin puwesto tungod han kawaray han namatay nga hadi.

Mga hadi nga mitiko[igliwat | edit source]

Agiada nga dinastiya[igliwat | edit source]

Eurypontida nga dinastiya[igliwat | edit source]

Katapos han Sellasia[igliwat | edit source]

Katapos han kapirde ni Cleomenes III dida han Pag-awayan ha Sellasia ni Antigonus III Doson han Macedon ngan han Liga Akhaean, nagtikang karumpag an sistema han Sparta. An Sparta usa nga republika tikang han 221 tubtob 219 BC.

Gin-anexar han Liga Akhaean an Sparta dida han 192 BC.

Mga sumpay ha gawas[igliwat | edit source]