Aristarco han Samos

Tikang ha Wikipedia
Laktaw ngadto ha: paglayag, bilnga
Aristarchos von Samos (Denkmal).jpeg

Hi Aristarco han Samos (Griyego: Ἀρίσταρχος ὁ Σάμιος, Aristarkhos ho Samios, c. 310 – 230 UC) usa nga naglabay nga Griyego astronomo ngan matematiko nga nagpresentar han syahan nga nahisabtan nga modelo nga nagbubutang han Adlaw ha butnga ha kilala nga universo upod an Kalibutan nga nalibot hinin. Hiya naimpluwensyahan ni Philolaus han Croton, pero hi Aristarchus an nakatigo nga an "butnga nga kalayo" amo an Adlaw, nga hiya an nagsunodsunod han mga planeta ha ira asya nga orden han kahirayo palibot han Adlaw. Sugad liwat kan Anaxagoras nga nahiuna ha iya, iya ginsuspetsahan nga an mga bituon in pareho la han Adlaw, pero mas hiruhirayo la ini tikang ha Kalibutan. Hiya liwat an syahan nga nakatigo an rotasyon kan kalibutan ha iya axis. An hiya mga astromikal nga ideya in agsob diri kinakarawat pabor ha diri asya nga heyosentriko nga mga teyorya ni Aristotoles ngan Ptolemy. Hi Nicolaus Copernicus nagsering nga hi Aristarchus an nagpauna han teyorya heliosentriko.