Pilipinas

Tikang ha Wikipedia
Laktaw ngadto ha: paglayag, bilnga
Mayda impormasyon hini nga artikulo nga aada han Iningles nga bersyon nga angay ighubad ha Winaray
Republika han Pilipinas
LemaMaki-Diyos, Maki-Tawo, Maki-Libong, ngan Maki-Nasod
Nasodnon nga awitLupang Hinirang (Minahal nga Tuna)
Kapital (Pamunuan) Manila
14°35′N 121°0′E / 14.583°N 121°E / 14.583; 121
Gidako-i nga syudad Syudad han Quezon
(Mga) Opisyal nga Pinulongan Filipino (Tinag-alog) ngan Iningles*
Demonimo Pilipino, Pinoy
Kagamhanan Unitaryo nga presidensyal nga republika
 -  Mangulo Noynoy Aquino
 -  Sugbong-Mangulo Jejomar Binay
Naglulugaring tikang han Espanya ngan Estados Unidos 
 -  Igindeklara Hunyo 12, 1898 
 -  Paghilugaring nga kagamhanan Marso 24, 1934 
 -  Ginkilala Hulyo 4, 1946 
 -  Yana nga Batakan Balaod Pebrero 2, 1987 
Kahaluag
 -  Bug-os 300,000 nga km2 (ika-72)
115,831  nga kw nga mi 
 -  Katubigan nga (%) 0.6
Katawhan
 -  2006 nga banabana 85,236,913[1] (Ika-12)
 -  2000 census 76,504,077 
 -  Densidad 276/km2 (Ika-42)
715/kw nga mi
GDP (PPP) 2005 nga banabana
 -  Total $453 billion (Ika-25)
 -  Per capita $4,923 (Ika-102)
GDP (nominal) 2005 nga banabana
 -  Total $98,731 ka bilyon (Ika-51)
 -  Per capita $1,168 (Ika-120)
HDI (2006) 0.763 (nahamutnga) (Ika-84)
Salapî Piso han Pilipinas (PHP)
Zona hin oras PST (UTC+8)
Internet nga TLD .ph
Kodigo hin pagtawag 63
* Ha ilarom han 1987 nga Konstitusyon, an nasodnon nga yinaknan amo an Filipino (Tinag-alog) ngan an opisyal nga mga yinaknan amo an Filipino (Tinag-alog) ngan Iningles. An mga rehiyonal nga yinaknan nga amo an Sinugboanon, Ilokano, Hiligaynon, Bikol, Winaray, Kapampangan, Pangasinan, Kinaray-a, Maranao, Maguindanao, Tausug amo an mga auxilyo nga mga opisyal nga yinaknan han mga rehiyon hini. An Espanyol (Kinatsila) ngan Inarabo igbabandilyo hin boluntaryo ngan opsyonal nga basis.

An Pilipinas nga tinatawag ha opisyal nga Republika han Pilipinas (Iningles:Republic of the Philippines o The Philippines), usa nga nasod ha Timugan o Habagatan-Sidlangan nga Asya. Mga 1,210 ka km (750 ka mi) tikang han kontinente mismo han Asya ngan ini 7,107 nga mga isla o puro nga kabahin han Kapuropod'an Malay.

An ngaran han nasod nagtikang kan Ruy López de Villalobos nga nagngaran han mga isla han Samar ug Leyte, Las Islas Felipinas ha dungog ni Hadi Felipe II han Espanya dida han iya ekspedisyon hadton 1543. An kapuropod'an ginngaran hin damo nga mga ngaran sugad han Spanish East Indies, Bag-o nga Kastilya (Nueva Castilla), Kalondan nga mga Isla (Islas del Poniente), Kapuropod'an ni San Lazaro (Islas de San Lázaro) ngan iba pa. Ha kataposan, Filipinas an ginngaran han bug-os nga kapuropod'an.

Mga reperensya[igliwat | edit source]



Mga Rehiyon ngan Lalawigan han Luzon
Ilocos nga Rehiyon: Amihan nga Ilocos (Ilocos Norte) | La Union | Pangasinan | Salatan nga Ilocos (Ilocos Sur)
Siong han Cagayan: Batanes | Cagayan | Isabela | Nueva Vizcaya | Quirino
Butnga nga Luzon: Aurora | Bataan | Bulacan | Nueva Ecija | Pampanga | Tarlac | Zambales
CALABARZON: Batangas | Cavite | Laguna | Quezon | Rizal
MIMAROPA: Katundan nga Mindoro (Occidental Mindoro) |Marinduque | Romblon | Palawan | Sinirangan nga Mindoro (Oriental Mindoro)
Bicol nga Rehiyon: Albay | Amihanan nga Camarines (Camarines Norte) | Catanduanes | Masbate | Salatan nga Camarines (Camarines Sur) | Sorsogon
Admin. nga Rehiyon han Cordillera: Abra | Apayao | Benguet | Bukid nga Lalawigan (Mountain Province) | Ifugao | Kalinga
Metro Manila: Waray mga probinsya
Mga Rehiyon ngan Lalawigan han Kabisay-an
Katundan nga Kabisay-an: Aklan  · Antique  · Capiz  · Guimaras  · Iloilo  · Negros Occidental
Butnga nga Kabisay-an: Bohol  · Negros Oriental  · Siquijor  · Sugbo
Sinirangan nga Kabisay-an: Biliran  · Eastern Samar  · Leyte  · Northern Samar  · Samar  · Southern Leyte
Mga Rehiyon ngan Lalawigan han Mindanao
Peninsula han Zamboanga: Zamboanga del Norte | Zamboanga del Sur | Zamboanga Sibugay
Amihanan nga Mindanao: Bukidnon | Camiguin | Lanao del Norte | Misamis Occidental | Misamis Oriental
Davao nga Rehiyon: Compostela Valley | Davao del Norte | Davao del Sur | Davao Oriental
SOCCSKSARGEN: Cotabato | Sarangani | South Cotabato | Sultan Kudarat
Caraga: Agusan del Norte | Agusan del Sur | Dinagat Islands | Surigao del Norte | Surigao del Sur
ARMM: Basilan | Lanao del Sur | Maguindanao | Sulu | Tawi-Tawi


Association of Southeast Asian Nations (ASEAN)
Brunei | Cambodia/Camboya | Indonesya | Laos | Malaysia | Myanmar | Pilipinas | Singgapura | Taylandya | Vietnam
Mga Nasod ha Timugan nga Asya
Brunei | Cambodia/Camboya | Indonesia | Laos | Malaysia | Myanmar | Pilipinas | Singapur | Sinirangan nga Timor | Thailand/Tailandya | Vietnam
Mga Nasod ha Asya
Afganistan | Amihanan nga Korea | Arabya Saudi | *Armenya | *Aserbaiyan | Barein | Bangladesh | Brunei | Butan | Cambodia/Camboya | Catar | *Ehipto | Emiratos Arabes Unidos | *Georgia | Hapon | Hordanya | India | Indonesia/Indonesya | Irak | Iran | Israel | *Kasahistan | Kirguistan | Kuwait | Laos | Libano | Malaysia | Maldivas | Mongolya | Myanmar | Nepal | Oman | Pakistan | Pilipinas | *Rusia | Salatan nga Korea | Singapur | Sinirangan nga Timor | Sirya | Sri Lanka | Taiwan (Republika han Tsina) | Tayikistan | Thailand/Tailandya | Tsina (Kanan Katawhan Republika han Tsina) | Turkmenistan | Turkeya | Usbekistan | Vietnam | Yemen